http://www.haydar-isik.com/
http://www.haydar-isik.com/
Haydar Isik's Official Web Site Haydar Isik's Official Web Site
http://www.haydar-isik.com/
   HomeHome  KontaktKontakt  Haydar IsikHaydar Isik  Books GalleryBooks Gallery  HomeGästebuch
 

 Home
 Kurdî
 Deutsch
 Türkçe
 
 Archive
 Gästebuch

Videolar
Yeni Youtube Kanalı

Kitaplarım Hakkında

SÊLA SOR

Facebook

MAIN-ECHO, 14.10.2008, Feullieton

Mainz-Netz

Bewährungsprobe im kurdisch-türkischen Beziehungsgeflecht

Was die AKP macht, ist getürkt.

 


Kitap Evi


Tüm Kitapların Yayın ve Basım Evleri


Mezopotamya Yayınları


 HAYDAR IŞIK’tan YENİ BİR ROMAN DAHA: SON SIĞINMA

 ŞAFAĞI BEKLEMEYECEĞİZ- Anı Roman


Rezensionen

 Neues aus der Presse über 'Der Agha aus Dersim'

 Der Agha aus Dersim, Rezensionen von Amazon

HAYDAR ISIK Erinnerungen an einen vergessenen Völkermord

HAYDAR ISIK Ein vergessener Völkermord


Kitap
BİTLİS BEYİ ABDAL HAN’a GÖNDERİLEN KANLI EKMEK



Dersim Tertelesi   Drucken  E-mail 

Cumartesi, 04 Mayıs 2013

 

Faysal Dağlı

 

Dersim Tertelesi'nin acılarını Haydar Işık'ın romanından okuyunca edebiyatın, hele romanın o gizemli güçlü efektini bir kez daha yüreğimde hissetim. Ve edebiyatin insan soyu arasındaki kavgalarda derinden vuran etkili bir silah olduğunu bir kez daha duyumsadım. Evet iyi bir roman, yarası bir süre sonra iyileşen bir merminin aksine, insanın ruhunda derin izler açan bir patlama etkisi yapabilir. Haydar Işık, tertele zamanındaki Dersim'i anlatırken, Dr. Nuri'nin neden 'intikam' nasihatıyla kavrulduğu anlayabiliyorsunuz! Ve devletin memurlarının neden erken davranıp kitabı toplayıp, yasakladığını da.

Dersim Tertelesi, Kürdistan'daki 38 katliamının bir kesitinin belgesel romanı. Kürd yüreğinde silinemeyecek denli koyu bir acı olan Dersim soykırımının Kürd kalemi ve tanıklığından bir belgeseli.

 

Mergasor köyü sakini Kureyşan Aşireti'nin isyana karışmamasına ve reisleri Rıza Çavuş, Şeyh Sait isyanı sırasında, isyancı güçlere arkadan saldırmasına rağmen, imha edilmekten kurtulmaz. Romanın kahramanı Alibinat, Kürdistan'ın sağduyusudur. Direniş ruhu ve efsanesidir. Ne var ki tüm saygınlığına ve çelebiliğine rağmen, köylülerini ve aşiretini Kemalist tufandan kurtaramaz. Ona göre kurtuluş direnmededir, Kureyşanları direnişe ikna edemez ve Kemalistlerin vicdanından ummar bekleyen ve yenilmezliğine inanan aşiretini de kırılmaktan. Onun varlığı kaderini gören bir kahinin kehanetleridir. O büyük acılar görmeye, tecrübeler edinmeye mahkumdur ve bunları anlatıp, evlatlarını uyarmaya. Bilge Alibinat'in nasihatı hala geçerli ülkemizde: İyi evlatlar yetiştirin!

Ve sonra ana ve babasının ve köyünün ve ulusunun katili bir subay tarafından karısına hediye olarak götürülüp, beyninde, ruhunda büyük çelişkiler ve acılarla büyümek zorunda kalan Hayriye'nin Kürdistanı betimleyen kaderi. Zorlu, acılı, korkunç ancak muzafer kavgası. Asimilasyon zehrinin kemirdiği bir beynin sancılarını yaşayan Hayriye'nin Kürdistan gibi kimliğini bulma, Senem olma mücadelesi. Alibinat'in kırımdan kurtulan ve sürgünde olgunlaşan oğlunun, Mirzali'nin Mergasor'u yeniden diriltmesi, katliamdan kurtulan kızından uzak kalması,

 

Kutsal Duzgın'ın, Kutu Deresi'nin, Tujik Bava'nın, Zel'in ve Koye Sur'ın tanıklığınde Kürdlerin lanetlenmesinin öyküsü: İhanet. Terteleden bu yana Kürdistan'da çok şey değişti mi? Aynı ordular, aynı katliamlar, aynı soysuz eylem ihanet ve yine acı kere acı.

Haydar Işık, tıpkı romanında anlattığı kahramanı Gulé/Hayriye/Senem gibi Dersim Tertelesi zamanında doğmuş. Kürdistan'nın gümüş kapısınaki insanlık depreminin izleriyle büyümüş. Büyüdükçe, üzerinde yeşerdiği toprakların öyküsünü büyütmüş. Tertelenin destanlarıyla uyumuş. Ve Alibinat'ın çağrısına yanıt vermiş: Unutmayın bu terteleyi, çocuklarınıza anlattın.

 

Şu sıralar Dersimli bir Ermeni kadınının tertele zamanındaki eziyetini anlatan Arevik romanını da yazan Haydar Işık, bu romanıyla, ulusunun evlatlarına dayanışmayı, tarihlerini unutmamayı, kavgayı ve düşmandan korunamyı öğütlüyor. Ve Dersim Tertelesi Kürd romanında, Kürd diliyle yazılmamasına rağmen, Kürd ulus bilinciyle yazmanın bir örneğini oluşturuyor.

 

Evet, Dersim Tertelesini okuduktan sonra bir kez söylemek gerekir ki, Kürdler roman yazmalı, kendi romanlarını ve kendi tarihlerini kendileri yazmalı. Ve Kürd romanı tartışmasına kalındığı yerden devam edilmeli. Dersim'in yetmişbeş yıldır kanayan yarasını görmek için Tertele'yi okumalı!







Linie


Linie

 


Yeni Kitap
Arevik: Dersim Tertelesinde Bir Ermeni Kızı
Arevik

Haydar Işık

LETZTE ARTIKEL
AREVÎK
Ahmet Kahraman - Arevik
Terteleden Arevik'e!
Dersim Tertelesi
ALMANYA'DA BİR CAMİ
GÜNEY- BATI ve KUZEY KÜRDİSTAN -kısa bir analiz-
Dersim'e yeni kimlik
KÜRT AĞACI
NAVE MİN RAGIP ZARAKOLU
Komkujî didome
TERTELÊ DERSÎM (DERSİM SOYKIRIMI)
PROF. İSMET ŞERİF VANLI
HAKSIZLIK, TEPKİLER ve DURUŞUM
DEMOKRATİK KÜRT KAMUOYUNA
Kürdün Allah’ı

Bir not...
28.06.2009

Metin Kemal Kahraman Kardeşler'in Dersim Kamuoyuna Açık Mektubu Üzerine

Pressestimmen



 Krieg und Versöhnung



 Poetische Romane und knochenharte Regimes


Books Gallery

Index   

HAYDAR

HAYDAR

HAYDAR


Artikel
Völkermord an den Kurden und die Vernichtung von Dersim
Schikanen des türkischen Generalstab
DIE KURDEN SIND DEMOKRATISCHE KRAFT DER REGION
Die Türkei bestimmt Freund und Feind Israels
KURDEN und KURDISTAN
Wer muss sich schämen?
RASSENWAHN
Kurzsichtige und gefährliche Verwirrspiele: Demokratie ist kein beliebig verwendbarer Begriff
Demokratie ist kein beliebig verwendbarer Begriff
DER SUNNITISCHE ISLAM